Zicht op Zeldzaam Zorgstandaarden.net VSOP voor zeldzame en genetische aandoeningen Zeldzame ziekten

Juveniele maculadegeneratie

Iemand met leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD) krijgt schade aan de gele vlek in zijn of haar oog (of ogen). De gele vlek zit in het midden van het netvlies. Hiermee kunnen we scherp zien. Met de gele vlek kunnen we bijvoorbeeld gezichten herkennen, lezen en autorijden. Een andere naam voor de gele vlek is de macula.

LMD kan ontstaan door afwijkingen in verschillende genen, samen met zaken zoals:

  • roken
  • alcohol
  • oudere leeftijd 
  • hoge bloeddruk
  • hoog cholesterol
  • eten met veel vet, veel suiker en te weinig van bepaalde stoffen
  • overgewicht
  • (teveel) zonlicht.

Bij iemand met LMD gaat het scherpe zien achteruit. Iemand ziet bijvoorbeeld niet meer goed details. Of iemand ziet wazig in het midden van het beeld. Ook kunnen rechte lijnen er krom uit zien. Het deel van het netvlies dat om de macula zit blijft wel meestal goed. Daarom kan iemand met LMD zich wel een beeld vormen van een ruimte of de omgeving.

LMD begint meestal na het vijftigste levensjaar. Er zijn twee typen: droge en natte. Droge LMD komt vaker voor dan natte LMD. 
Bij droge LMD wordt het scherpe zien langzaam slechter. Dat komt, omdat er witte vlekjes (drusen) in het netvlies komen.
Bij natte LMD ontstaan er nieuwe bloedvaatjes in de gele vlek. Deze bloedvaatjes gaan makkelijk kapot en zorgen zo voor de schade in de gele vlek. Bij natte LMD gaat het scherpe zien snel achteruit.

Soms heeft iemand al op jonge leeftijd maculadegeneratie. Dat noemen we juveniele macula degeneratie. Een voorbeeld is de ziekte van Stargardt.

Heb je een vraag? Mail ons.

Diagnose

De oogarts kan LMD vaststellen door verschillende onderzoeken van de ogen te doen.

Behandeling

Leeftijdsgebonden maculadegeneratie gaat niet over. Oogartsen geven het advies om gezond te leven.

Voor droge LMD is er geen behandeling. Oogartsen kunnen pillen of vitaminetabletten geven. Dat kan ervoor zorgen dat de aandoening minder snel erger worden.

Voor mensen die natte LMD hebben, zijn er wel behandelingen. Het gaat meestal om medicijnen die met een prik in de ogen worden gespoten. Sommige mensen kunnen een behandeling krijgen waarbij er sterk licht op de ogen gericht wordt (laserlicht).

Thuisarts heeft een Keuzekaart Natte macula-degeneratie: doorgaan of tijdelijk stoppen met prikken.

Voor mensen die slechter gaan zien, zijn er verschillende hulpmiddelen. Zoals loepen (vergrootglazen) en speciale apps.

Vóórkomen

Ongeveer 14 op de 100 (14%) van de mensen van 55 tot 64 jaar in Nederland hebben leeftijdsgebonden MD. Vaaf de leeftijd van 64 jaar, neemt het aantal mensen met LMD toe.

Erfelijkheid

Ja, je kunt LMD krijgen door erfelijke aanleg, samen met andere zaken. Dat noemen we multifactoriële overerving. Ongeveer 1 op de 5 mensen met LMD heeft ook een familielid met LMD.

Andere vormen van macula degeneratie kunnen op verschillende manieren erfelijk zijn.

ErfocentrumBeschrijving, diagnose, behandeling, vóórkomen en erfelijkheid van de aandoening zijn overgenomen van www.erfelijkheid.nl. Klik hier voor de hele tekst.

>>Juveniele maculadegeneratieOmhoog